طراحی اولین هزینهی هر ساختمان است و کیفیتش روی همهی هزینههای بعدی اثر میگذارد. نقشهی دقیق یعنی مصالح کمتر هدر میرود، دوبارهکاری کمتر میشود و پیمانکار حدس نمیزند. ماشینحساب بالای این صفحه هزینهی طراحی را بر اساس متراژ کل زیربنا نشان میدهد؛ برای ساختمان دوطبقهای که هر طبقهاش صد متر است، دویست متر را وارد کنید.
سه بخش طراحی ساختمان
طراحی پلان و سازه
همان نقشههایی است که برای گرفتن پروانهی ساخت لازم است: نقشههای معماری (پلان طبقات، نما و برش)، نقشههای سازه و محاسبات آن، و نقشههای تأسیسات مکانیکی و برقی. این نقشهها را مهندسان دارای پروانهی اشتغال نظام مهندسی امضا میکنند و بدون آنها ساخت شروع نمیشود.
طراحی داخلی
چیدمان فضاها، انتخاب مصالح کف و دیوار، نورپردازی، طرح کابینت و جزئیات اجرایی داخل واحدها. این بخش اجباری نیست، ولی وقتی پیش از شروع نازککاری انجام شود جلوی تخریب و دوبارهکاری را میگیرد.
طراحی نما و محوطه
طرح نمای بیرونی، انتخاب مصالح نما و طراحی حیاط و ورودی. در کلانشهرهایی مثل تهران طرح نما باید به تأیید شهرداری برسد. هزینهی این بخش معمولاً توافقی است؛ ماشینحساب متراژ بنا را فقط به عنوان معیاری از بزرگی پروژه به کار برده تا عدد حدودی بدهد.
فرق سطح عرف، مرغوب و لوکس
هر سه بخش طراحی در ماشینحساب سه سطح دارد. فرق آنها در زمانی است که دفتر طراحی برای پروژه میگذارد و جزئیاتی که تحویل میدهد:
- عرف: نقشهها مطابق روال معمول دفاتر طراحی و در حد لازم برای پروانه و اجرا.
- مرغوب: زمان بیشتری صرف طراحی و جزئیات میشود؛ مثلاً چند گزینهی متفاوت برای پلان و نما ارائه میشود و محاسبات سازه برای بهینهسازی و کمکردن هزینهی اجرا تکرار میشود.
- لوکس: بیشترین سطح خدمات، برای پروژههایی که طراحی خاص و جزئیات اختصاصی میخواهند.
مزایا:
- طراحی دقیقتر معمولاً با صرفهجویی در مصالح و حذف دوبارهکاری بخشی از هزینهی خودش را برمیگرداند.
- چند گزینهی طراحی، انتخاب را برای کارفرما و فروش واحدها سادهتر میکند.
معایب:
- هزینهی سطح بالاتر از ابتدای پروژه پرداخت میشود و اثرش بعداً دیده میشود.
- دامنهی خدمات هر سطح بین دفترها یکسان نیست و باید در قرارداد نوشته شود.
کدام را انتخاب کنیم؟
- برای ساختمان مسکونی معمولی که برای فروش ساخته میشود، طراحی پلان و سازه در سطح عرف یا مرغوب کافی است؛ سطح مرغوب وقتی ارزش دارد که بهینهسازی سازه واقعاً انجام شود.
- اگر واحدها را برای سکونت خودتان یا فروش به خریدار خاص میسازید، طراحی داخلی پیش از نازککاری را جدی بگیرید.
- برای ساختمانهای بزرگ یا در محلههایی که نما در قیمت فروش اثر زیادی دارد، طراحی نما را به دفتری بسپارید که نمونهکار اجراشده دارد.
نکتههای قرارداد طراحی
- فهرست نقشههایی را که تحویل میگیرید، تعداد گزینههای طراحی و تعداد دفعات اصلاح را در قرارداد بنویسید.
- بپرسید آیا پیگیری تأیید نقشهها در نظام مهندسی و شهرداری با دفتر طراحی است یا با شما.
- نقشههای معماری، سازه و تأسیسات باید با هم هماهنگ باشند؛ ناهماهنگی آنها در کارگاه هزینهی دوبارهکاری دارد.
- هزینهی نظارت مهندسان در حین ساخت جدا از هزینهی طراحی است.